Cửa biển Lộc An
thuộc địa phận 2 xã Lộc An huyện Long Đất và Phước Bữu Huyện Xuyên Mộc tỉnh Bà
Rịa – VT. Trước năm 1945, vùng đất này thuộc Tổng Phước Hưng Hạ, Phủ Phước Tuy,
tỉnh Bà Rịa.
Di tích lịch sử Cách Mạng cửa biển Lộc An trải
dài 15km thuộc hạ lưu sông Ray, con sông bắt nguồn từ suối Gia Liên. Dọc hai
bên sông Ra là kà màu xanh bạt ngàn của khu rừng nguyên sinh nhiệt đới ngập
mặn. Rừng có khoảng 200 loài thực vật thuộc 60 họ, trong đó có nhiều loại gỗ
quý như: cẩm lai, gõ, căm xe, bằng lăng… ngoài ra có có các loài thú sinh sống:
khỉ, chồn, cá sấu, trăn, rắn.
Với vị trí chiến lược quan trọng, ngay những
năm đầu chống Pháp, cửa biển Lộc an đã trở thành tuyến giao thông nối liền giữa
miền Bắc và miền Đông Nam Bộ. Vào tháng 9 năm 1946 tại biển Hồ Tràm xã Phước
Bửu – Xuyên Mộc cách Lộc An 5km về phía Bắc, chuyến hàng của Trung Ương chở vũ
khí đã cập bến an toàn góp phần giúp
quân và dân tỉnh Bà Rịa gây dựng, phát triển lực lượng vũ trang đánh thực dân
Pháp. Từ năm 1952, vùng biển này là địa bàn hoạt động của tiểu đoàn 230 – tiểu
đoàn vận chuyển hàng chiến lược cho miền
Đông Nam Bộ.
Đầu năm 1964, Trung Ương Cục Miền Nam, sau khi
nghiên cứu địa hình đã quyết định chọn cửa biển Lộc An làm điểm đón tàu. Với
bến đậu khá sâu có thể đón tàu trọng tải từ 20 – 30 tấn, xung quanh lại có cây
cối rậm rạp sát hai mé sông, có bãi rộng bằng phẳng để triển khai lực lượng vận
chuyển.
Chuyến tàu đầu tiên được khởi hành đêm
23/9/1963 từ đảo Cát Bà (Hải Phòng) chạy
ngược về phía đảo Hải Nam (Trung Quốc) rồi quay mũi theo hải phận quốc tế để
tới phía Nam. Đêm 03/11/1963 tàu đã cập bến Lộc an do đồng chí Lê Văn Một làm
thuyền trưởng. Con tàu dài 30m, rộng 5,8m, trọng tải 20m. khi con nước cường
đang lên mạnh, thuyền trưởng cho tăng ga và nổ máy hết tốc lực để chạy đua với
con nước vì trời đã sắp sáng. Gần tới bến thì một cồn cát ngầm nhô lên chặn mũi
con tàu lại. trời sáng dần, ban chỉ huy đoàn vận tải đã huy động lực lượng
chuyển toàn bộ số vũ khí về địa điểm quy định, đến 10h trưa số hàng trên tau đã
giải tỏa an toàn. Trong thời gian chiếc máy bay trinh sát của địch quần đảo
nhiều lần, nhưng chúng chỉ thấy chiếc ghe mắc cạn và mấy ngư dân ở trần đang
phơi lưới!
Toàn bộ số vũ khí của chuyến tàu đã bổ sung
kịp thời cho các đơn vị vũ trang tỉnh Bà Rịa – Long Khánh mở rộng vùng giải
phóng và góp phần giành thắng lợi trong chiến lược chiến tranh đặc biệt của Mỹ
- Ngụy trên chiến trường miền Nam.
Kế tiếp thắng lợi của chuyến tàu này vào lúc
22h đêm ngày 22/12/1964 con tàu mang số 56 do thuyền trưởng Lê Quốc Thắng đã
cập an toàn vào cửa biển Lộc An chuyển 75 tấn hàng lên Bến Tranh cung cấp vũ
khí cho các đơn vị lực lượng vũ trang ở Miền Đông Nam Bộ , góp phần tạo lập nên
những chiến thắng lớn: Đồng Xoài, Dầu Tiếng, Bàu Bàng, Phước Long…mùa hè 1965.
Trở lại cửa biển Lộc An thăm di tích lịch sử,
nơi đã từng ghi dấu những chiến công thầm lặng mà oanh liệt của quân và dân ta
trong những năm tháng đánh đế quốc Mỹ. mỗi địa danh: Cồn Cửa, Bến Tranh, Rạch
Ông Sao, Sông Sau chỉ cần nhắc đến tên cũng gợi lên biết bao kỳ tích anh hùng.
Bây giờ cầu Lộc An đã được xây, đường đi thuận tiện hơn, từ cầu Lộc An chúng ta
thấy đài tưởng niệm ghi dấu Điểm Hẹn Đường Mòn Hồ Chí Minh trên biển, con sông
Ray vẩn chảy len lỏi trong khu rừng Tràm. Lộc An ngày nay khác xưa nhiều lắm,
nhiều Resor nghỉ dưỡng dành cho du khách tiêu chuẩn 4 sao – 5 sao: Hồ Tràm
Osaca thuộc tập đoàn khách sạn The Life quản lý và nhiều resort khác đang được
xây dựng.
